Thị trường vốn là gì? Thị trường vốn có chức năng và vai trò gì trong nền kinh tế?

Trong bối cảnh kinh tế thị trường đang phát triển, nhiều cơ hội mới mở ra cho doanh nghiệp và cá nhân trong việc kinh doanh và đầu tư. Thị trường tài chính, dựa trên các tiêu chí và đặc điểm khác nhau, được phân loại theo nhiều cách riêng biệt. Trong số này, thị trường vốn là một thuật ngữ thường được nhắc đến. Vậy, thị trường vốn là gì? Nó có những đặc điểm và chức năng gì? Bài viết dưới đây sẽ cung cấp cái nhìn sâu hơn về loại thị trường này.

Tổng quan về thị trường vốn

Thị trường vốn là gì?

Thị trường vốn là nơi mà người có nhu cầu về tiền vốn (thường là doanh nghiệp) gặp gỡ và tương tác với những người hoặc tổ chức có sẵn tiền để đầu tư (thường là nhà đầu tư cá nhân hoặc tài chính). Thị trường vốn cung cấp một nền tảng để huy động vốn, mua bán cổ phiếu, trái phiếu, và các công cụ tài chính khác.

tong-quan-ve-thi-truong-von

Đặc điểm chung của thị trường vốn bao gồm sự biến động, tính thanh khoản cao, và khả năng tạo ra cơ hội đầu tư. Nó có vai trò quan trọng trong việc tài trợ các dự án phát triển, giúp tạo ra sự phát triển kinh tế và tạo việc làm.

Các công cụ đo lường của thị trường vốn

Thị trường vốn bao gồm một loạt các công cụ tài chính đa dạng, cung cấp nhiều lựa chọn cho doanh nghiệp khi huy động vốn. Dưới đây là một số công cụ thị trường vốn phổ biến:

  • Cổ phiếu công ty cổ phần: Đây là một loại chứng khoán đại diện cho sự sở hữu của cổ đông trong một công ty cổ phần. Cổ đông có quyền tham gia quản trị công ty và chia sẻ trong lợi nhuận của công ty.
  • Trái phiếu doanh nghiệp: Trái phiếu là hình thức vay vốn, doanh nghiệp phát hành trái phiếu để huy động vốn từ nhà đầu tư, và sau đó, doanh nghiệp phải trả lại số tiền vốn và lãi suất trong thời gian cố định.
  • Vay thế chấp: Đây là việc vay tiền bằng cách đặt tài sản (thường là tài sản nhà đất) làm tài sản đảm bảo. Nếu người vay không trả nợ, người cho vay có quyền tịch thu tài sản đảm bảo.
  • Chứng khoán của cơ quan Chính phủ hoặc Chính phủ: Bao gồm các loại chứng khoán như trái phiếu chính phủ, mà Chính phủ sử dụng để huy động vốn cho các dự án và hoạt động của họ.
  • Vay tiêu dùng và vay thương mại: Các khoản vay này được cung cấp bởi các ngân hàng và tổ chức tín dụng để đáp ứng nhu cầu tài chính cá nhân hoặc doanh nghiệp, thông qua các khoản vay cá nhân hoặc kinh doanh.

Đặc điểm của thị trường vốn

Thị trường vốn là một hệ thống phức tạp được chia thành nhiều phân khúc với các đặc điểm riêng biệt. Cụ thể:

Nơi giao dịch vốn: 

Thị trường vốn là nơi trung gian cho quá trình trao đổi tiền giữa những người và tổ chức cần vốn và những người hoặc tổ chức cung cấp vốn. Nó cung cấp môi trường cho hoạt động mua bán các công cụ tài chính và giao dịch tài sản vốn.

Tính đa dạng: 

Thị trường vốn không giới hạn trong không gian vật lý và cũng không giới hạn trong không gian kỹ thuật số. Các chủ thể tham gia giao dịch nhiều loại công cụ tài chính khác nhau. Các loại thị trường vốn phổ biến bao gồm thị trường chứng khoán, thị trường trái phiếu, thị trường tiền tệ, và thị trường ngoại hối.

Nơi giao dịch các sản phẩm tài chính: 

Trên thị trường vốn, các hoạt động giao dịch chủ yếu tập trung vào các sản phẩm tài chính như chứng khoán nợ (trái phiếu) hay cổ phiếu công ty. Các giao dịch này thường là sự trao đổi giữa nhà đầu tư và người cung cấp vốn, đóng vai trò quan trọng trong việc huy động và sử dụng vốn cho các mục tiêu đầu tư và kinh doanh.

Phân loại thị trường vốn

Thị trường vốn có sự phân chia dựa trên nhiều tiêu chí và yếu tố khác nhau, mang đến sự đa dạng và phong phú về các loại hình thị trường. Hiện tại, có thể phân loại thị trường vốn theo những cách sau đây:

Dựa trên đặc điểm hàng hóa trên thị trường

Dựa trên loại hàng hóa được giao dịch, thị trường vốn có thể được phân thành ba loại chính, bao gồm:

Thị trường cổ phiếu: 

Đây là nơi mà quyền sở hữu cổ phần của một doanh nghiệp được giao dịch. Cổ phiếu thường được phát hành để huy động vốn từ các nhà đầu tư và hỗ trợ cho hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Người sở hữu cổ phiếu trở thành chủ sở hữu của một phần tài sản của doanh nghiệp đó.

Thị trường trái phiếu: 

Tại đây, hàng hóa chính là các trái phiếu được giao dịch. Đây là cách để doanh nghiệp và chính phủ huy động vốn từ dòng tiền thặng dư của người dân. Tuy nhiên, người sở hữu trái phiếu không phải là chủ sở hữu của tài sản của doanh nghiệp mà thay vào đó, họ trở thành chủ nợ của doanh nghiệp và được hưởng lãi suất đã được xác định trước.

Thị trường chứng khoán phái sinh: 

Tại đây, mua bán diễn ra thông qua các quyền, hợp đồng và nghĩa vụ liên quan đến việc chuyển nhượng quyền sở hữu chứng khoán giữa hai bên.

dua-tren-dac-diem-hang-hoa-thi-truong

Dựa trên cách thức luân chuyển vốn trên thị trường

Dựa trên thời gian và cách thức chuyển đổi vốn, thị trường có thể được chia thành hai dạng chính:

Thị trường vốn sơ cấp: 

Đây là nơi diễn ra việc huy động vốn trung và dài hạn thông qua việc doanh nghiệp phát hành chứng khoán cho công chúng. Trên thị trường vốn này, ngân hàng thương mại thường đóng vai trò bảo lãnh trong việc phát hành chứng khoán. Nhà đầu tư cá nhân rất khó để tiếp cận thị trường này.

Thị trường vốn thứ cấp: 

Ở đây, các giao dịch mua bán cổ phiếu đã được phát hành trên thị trường sơ cấp diễn ra. Nhà đầu tư tham gia để tăng tính thanh khoản của các loại chứng khoán này. Đặc điểm chính của thị trường vốn thứ cấp là hoạt động liên tục, giao dịch linh hoạt và không ngừng.

dưa-tren-cach-thuc-luan-chuyen-von-tren-thi-truong

Thị trường vốn có chức năng và vai trò gì trong nền kinh tế?

Thị trường vốn đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế bằng cách cung cấp một cơ chế cho doanh nghiệp và chính phủ để huy động vốn và quản lý rủi ro tài chính. Dưới đây là các chức năng và vai trò quan trọng của thị trường vốn:

Huy động vốn: 

Thị trường vốn cho phép doanh nghiệp và chính phủ huy động vốn từ nhà đầu tư bằng cách phát hành cổ phiếu và trái phiếu. Điều này giúp họ tài trợ cho các dự án, mở rộng hoạt động, và đầu tư vào các dự án quan trọng cho sự phát triển kinh tế.

Thanh khoản: 

Thị trường vốn cung cấp tính thanh khoản cho các tài sản tài chính, như cổ phiếu và trái phiếu. Điều này cho phép nhà đầu tư dễ dàng mua bán và chuyển đổi tài sản, giúp họ tối ưu hóa quản lý tài sản và đáp ứng nhu cầu tài chính của họ.

Giá cả công bằng: 

Thị trường vốn là nơi thể hiện giá trị thực của các công ty và dự án. Giá cả được hình thành dựa trên sự cạnh tranh và thông tin công bằng, giúp định giá công bằng cho các tài sản tài chính.

Phân phối rủi ro: 

Thị trường vốn cho phép phân phối rủi ro tài chính từ doanh nghiệp và chính phủ đến các nhà đầu tư. Điều này giúp họ đảm bảo đa dạng hóa danh mục đầu tư và giảm nguy cơ tài chính cá nhân.

Thúc đẩy phát triển kinh tế: 

Thị trường vốn làm thúc đẩy sự phát triển kinh tế bằng cách cung cấp vốn cho các dự án đầu tư và kích thích sự tăng trưởng và sáng tạo trong nền kinh tế.

Đánh giá tiềm năng thị trường vốn tại Việt Nam

Nền kinh tế Việt Nam đang trải qua một giai đoạn phát triển mạnh mẽ, và thị trường vốn đóng một vai trò quan trọng trong quá trình này. Việc đánh giá tiềm năng của thị trường vốn tại Việt Nam sẽ giúp nhà đầu tư hiểu rõ hơn và đưa ra quyết định đúng đắn khi đầu tư vào cổ phiếu và trái phiếu.

Những điểm mạnh của thị trường vốn Việt Nam:

Trong vài năm gần đây, thị trường vốn đã chứng kiến một sự chuyển đổi từ ngân hàng sang chứng khoán. Điều này thể hiện sự dịch chuyển cơ cấu của nguồn vốn từ các tổ chức tín dụng sang thị trường chứng khoán.

Sự gia tăng đáng kể trong sự tham gia của cá nhân và tổ chức trong việc đầu tư chứng khoán đã tạo ra một thị trường vốn có quy mô lớn, phục vụ nhu cầu của các doanh nghiệp.

Dự báo cho thấy thị trường chứng khoán Việt Nam sẽ tiếp tục tăng trưởng mạnh mẽ và thu hút nguồn vốn lớn từ người dân. Sự hoàn thiện về cơ cấu, chính sách, và quy định của Nhà nước đã làm cho thị trường cổ phiếu và trái phiếu trở nên an toàn, minh bạch, và hiệu quả hơn.

Sự cổ phần hóa của nhiều doanh nghiệp và hoạt động cổ phần hoá doanh nghiệp nhà nước đang được thúc đẩy, tạo ra nhu cầu nguồn vốn lớn và thu hút dòng tiền đầu tư cho việc phát triển sản xuất.

danh-gia-tiem-nang-thi-truong-von-tai-viet-nam

Tuy nhiên, thị trường vốn Việt Nam cũng đối diện với một số hạn chế quan trọng:

  • Thị trường vốn hiện hoạt động ở quy mô nhỏ và còn thiếu sự đa dạng trong sản phẩm tài chính, điều này không phản ánh được nhu cầu đa dạng của các nhà đầu tư.
  • Vị trí của thị trường chứng khoán Việt Nam trong khu vực châu Á – Thái Bình Dương vẫn đang được đánh giá ở mức thấp, và điểm số của nó trong các chỉ số phát triển thị trường vốn cũng không cao.
  • Mức độ rủi ro trong đầu tư chứng khoán ở thị trường vốn Việt Nam vẫn cao, và quy định quản lý chưa thực sự hoàn thiện và nghiêm ngặt.

Việt Nam hiện đang ở giai đoạn phát triển ban đầu với tiềm năng tăng trưởng đáng kể, thu hút dòng vốn lớn vào thị trường chứng khoán. Vì lẽ đó, việc khám phá thị trường vốn và các loại chứng khoán giao dịch trên nó sẽ giúp nhà đầu tư hiểu rõ hơn về cơ hội đầu tư và đánh giá được tiềm năng sinh lời từ số tiền dư thừa của họ.

Tuy nhiên, bạn cũng cần nhớ rằng thị trường vốn tại Việt Nam cũng đi kèm với những hạn chế và rủi ro riêng, và điều này đặt ra một yêu cầu quan trọng – nhà đầu tư cần phải nắm vững để xây dựng chiến lược đầu tư an toàn và hiệu quả.

themes Điểm sức khỏe doanh nghiệp

Tải app để nắm bắt cơ hội đầu tư nhanh nhất của VNSC by Finhay

Xem thêm themes

Cổ phiếu được quan tâm nhất

Xem thêm arr

Định giá doanh nghiệp

Bộ thông tin theo từng doanh nghiệp được VNSC by Finhay phối hợp cùng các đối tác áp dụng công nghệ để xác định

  • Xác định nhóm doanh nghiệp có tăng trưởng bền vững
  • Dễ dàng ra quyết định với thông tin so sánh “Thị giá” - “Định giá” theo từng mã cổ phiếu
Khám phá ngay 
Safe-256
themes Điểm sức khỏe doanh nghiệp

Tải app để nắm bắt cơ hội đầu tư nhanh nhất của VNSC by Finhay

Xem thêm themes

Cổ phiếu được quan tâm nhất

Xem thêm arr

Nổi bật

Danh mục chứng khoán ký quỹ (Margin) tại VNSC by Finhay

Danh sách chứng khoán được giao dịch ký quỹ tại VNSC (Cập nhật tháng 06.2024) Tải về danh mục tại đây

themes VNSC By Finhay themes 02-06-2024 10:15:06

HayBond – Đầu tư an toàn, lợi nhuận hấp dẫn

Chính sách và mô tả sản phẩm dưới đây chỉ đúng ở thời điểm tháng 06/2024. Để nắm được thông tin cập nhật chính xác nhất về sản phẩm, vui …

themes VNSC By Finhay themes 01-06-2024 11:00:02

[Cảnh báo] Thận trọng với các hình thức lừa đảo giả mạo VNSC by Finhay

18/03/2024 Kính gửi Quý khách hàng, Hiện nay, chúng tôi đã ghi nhận một số trường hợp lừa đảo nhằm chiếm đoạt tài sản qua hình thức chuyển khoản vào …

themes VNSC By Finhay themes 18-03-2024 11:24:37

CEO Chứng khoán Vina tham gia Hội nghị xúc tiến đầu tư tại Hàn Quốc cùng lãnh đạo UBCKNN

Ngày 07/3 vừa qua, tại Thủ đô Seoul, Hàn Quốc, Bộ Tài chính, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) đã tổ chức Hội nghị xúc tiến đầu tư với …

themes Nguyễn Hương Giang themes 11-03-2024 2:28:13

[Cảnh báo] Thận trọng với những trang web giả mạo Finhay và VNSC by Finhay

Nội DungTổng quan về thị trường vốnThị trường vốn là gì?Các công cụ đo lường của thị trường vốnĐặc điểm của thị trường vốnPhân loại thị trường vốnDựa trên đặc …

themes VNSC by Finhay themes 30-01-2024 5:19:56

Ra mắt sản phẩm Hoàn tiền mua sắm trên VNSC by Finhay

Từ ngày 07/12/2023, sản phẩm Hoàn tiền mua sắm chính thức được ra mắt trên ứng dụng VNSC by Finhay. Nội DungTổng quan về thị trường vốnThị trường vốn là …

themes VNSC By Finhay themes 07-12-2023 10:52:24

VNSC CBTT Thông báo thay đổi nhân sự

Chi tiết theo file đính kèm

themes VNSC By Finhay themes 19-07-2024 9:06:40

[VNSC]_BÁO CÁO TÀI CHÍNH QÚY II/2024

Chi tiết theo file đính kèm

themes VNSC By Finhay themes 18-07-2024 4:52:36

Doanh thu BSR đạt 24.611 tỷ đồng trong quý II/2024

Trong quý II/2024, Lọc hóa dầu Bình Sơn mã chứng khoán BSR có bảo dưỡng tổng lần thứ 5 cho nhà máy Lọc dầu Dung Quất. Doanh thu ước tính …

themes VNSC by Finhay themes 18-07-2024 4:27:05

Bản tin chứng khoán ngày 18/07: VN-Index đảo chiều cuối phiên, khối ngoại mua ròng trở lại

Hôm nay, thị trường mở cửa khá ảm đạm do ảnh hưởng từ phiên bán tháo hôm qua. Chỉ số chung có lúc đã đánh rơi hơn 10 điểm. Tuy …

themes VNSC by Finhay themes 18-07-2024 4:08:37

Định giá doanh nghiệp

Bộ thông tin theo từng doanh nghiệp được VNSC by Finhay phối hợp cùng các đối tác áp dụng công nghệ để xác định

  • Xác định nhóm doanh nghiệp có tăng trưởng bền vững
  • Dễ dàng ra quyết định với thông tin so sánh “Thị giá” - “Định giá” theo từng mã cổ phiếu
Khám phá ngay 
Safe-256

Trải nghiệm đầu tư thông minh
cùng VNSC by Finhay

templates Quét mã để tải xuống
ứng dụng VNSC by Finhay